|
Introductie Onze vereniging Contact Links Programma Historie Copyright & disclaimer |
|
Vereniging 1e Poolse Pantserdivisie Nederland |
![]()
| |
Media : 2002/2004/2005/2006/2007/2008/
Archief 2003
Over de activiteiten van de Vereniging 1e Poolse Pantserdivisie zijn in 2003 de volgende artikelen gepubliceerd:
Poolse consul ontroerd.
59e herdenking Breda.
Poolse vereniging houdt tradities in ere.
Laatste rustplaats Polen.
59 jaar na crash een rustplaats.
Parkje rond Zwarte Madonna opgeknapt.
Artikel uit BN/DeStem
Door Hélène Schenk

Maandag 07 juli 2003 - BREDA - "Ontroerend dat onze Nederlandse vrienden nog steeds niet vergeten zijn door wie ze zijn bevrijd", aldus de Poolse consul, gevolmachtigd vertegenwoordiger van de Poolse regering in Nederland afgelopen zaterdag tijdens een speciale bijeenkomst in de Trip van Zoudtlandtkazerne in Breda.
"Ik feliciteer van harte die mensen die
vandaag deze herinneringsmedaille krijgen en ben blij dat de herinnering aan
de bevrijding blijft bestaan. Dank aan onze vrienden die die herinnering
levend houden", sprak de consul.
Zeventig Poolse oud-strijders, of hun weduwen of (klein)kinderen waren
zaterdagmiddag naar de Trip van Zoudtlandtkazerne gekomen om de
herinneringsmedaille van het Nationaal Comité 'Thank you Canada & Allied
Forces' in ontvangst te nemen. Dat comité staat onder leiding van jhr. dr.
P. Beelaerts van Blokland en met prins Bernhard als beschermheer. Met zijn
negentig jaar was R. Stolarz de oudste Poolse oud-strijder, lid van de 1e
Poolse Pantserdivisie, die de herinnering kreeg opgespeld.
De organisatie van de middag was in handen van de in mei 2002 opgerichte
Vereniging van de 1e Poolse Pantserdivisie Nederland. Doel van deze
vereniging is 'de wens van veel oud-strijders om ook de herdenkingen voor de
toekomst te waarborgen gestalte te geven'. "Als we nu niets doen, dan vallen
alle herdenkingen van gesneuvelde Poolse strijders binnenkort helemaal weg.
Dat mag absoluut niet gebeuren en daarom hebben wij, Polen van de tweede en
derde generatie, de organisatie van onze vaders overgenomen", stellen de
bestuursleden Adrian Stopa en Frans Olejek.
De doelgroep is ongeveer 600 man groot, maar het gaat om mensen op leeftijd
die niet allemaal meer willen of kunnen komen. Dus dikte de organisatie de
lijst wat in en hield 170 namen over. Daarvan waren er zaterdag dus zeventig
aanwezig en dat volgens sommigen te geringe aantal was meteen ook een
gehoord puntje van kritiek.
Volgens drie aanwezige kinderen van een inmiddels overleden oud-strijder
moesten de nabestaanden wel goed geïnformeerd zijn over het verleden van de
oud-strijder. Zo werden de nabestaanden onder meer gevraagd naar
soldatennummer en legereenheid. "Anders kon de selectiecommissie niet
uitmaken of de betrokkene wel recht had om in aanmerking te komen voor een
medaille. Wij denken dat er dus mensen zijn die nu niet zijn uitgenodigd en
ten onrechte geen medaille hebben ontvangen en dat vinden we erg jammer."
(Foto: Johan van Gurp)
Artikel uit BN/DeStem
Van onze verslaggever
Woensdag 22 oktober 2003 - BREDA - Op 29 oktober is het precies 59 jaar
geleden dat de Eerste Poolse Pantserdivisie onder bevel van generaal
Stanislaw Maczek Breda van de Duitse bezetting bevrijdde. Komend weekeind
wordt dat op diverse manieren herdacht.
De
officiële herdenking staat voor zondag op de agenda. Die begint om elf uur
met een heilige mis in de kapel van de paters Kapucijnen aan de
Schorsmolenstraat. Na de mis is er om half één een plechtigheid op het Pools
Militair Ereveld aan de Ettensebaan, waar 157 Poolse militairen die
sneuvelden in de Tweede Wereldoorlog en generaal Maczek hun laatste
rustplaats hebben. Maczek stierf in 1994 op 102-jarige leeftijd in het
Schotse Edinburgh.
Zondag zijn de burgerlijke en militaire autoriteiten om kwart voor twee voor
het vervolg van de plechtigheid op het Pools Militair Erehof Ginneken aan de
Vogelenzanglaan.
Expositie
Naast de vaste expositie is in het Generaal Maczek Museum op het terrein van
de Trip van Zoudtlandtkazerne een kleine tentoonstelling te zien over de
berging van de Lancaster DV286, waarvan vijf in 1944 omgekomen
bemanningsleden zaterdag worden begraven op het Pools Militair Ereveld aan
de Ettensebaan. Het museum is zondag open van drie tot vijf en gratis
toegankelijk.
Kaszub
PSK Kaszub viert haar jaarlijkse, internationale bevrijdingstoernooi
zaterdag in sporthal De Huif in Bavel. Op het programma staan schaak-,
zaalvoetbal- en volleybalwedstrijden. Het toernooi begint om zeven uur ’s
avonds en iedereen is welkom. Ook op zaterdagavond houdt de Culturele
Vereniging Polonia een feestavond in zaal Vianden aan de Viandenlaan.
Aanvang acht uur.
Artikel uit BN/DeStem
Poolse vereniging houdt tradities in ere
Door Eugène Loomans
Donderdag 03 juli 2003 - BREDA - "Als we nu niets doen, dan vallen alle
herdenkingen van gesneuvelde Poolse strijders binnenkort helemaal weg. Dat
mag absoluut niet gebeuren en daarom hebben wij, Polen van de tweede en
derde generatie, de organisatie van onze vaders overgenomen."
Zo, kort en bondig, verklaren voorzitter Adrian Stopa en secretaris Frans Olejek van de Vereniging 1e Poolse Pantserdivisie waarom zij en enkele andere de nieuwe vereniging hebben opgericht. Dat heeft nog wat voeten in de aarde gehad, maar nu draait de vereniging goed en kunnen er op verschillende plaatsen ook buiten Breda weer herdenkingen worden gehouden én bezocht. Want dát doen de leden van de Bredase vereniging ook, op bezoek gaan in Axel, Alphen, Baarle-Nassau (allemaal plaatsen die door de Polen zijn bevrijd) als daar een herdenking is. Want: "Het zijn toch Poolse soldaten die daar liggen, daar moet je naartoe", zeggen Stopa en Olejek. De vaders van de bestuursleden, de bevrijders van Breda, hebben inmiddels indrukwekkende leeftijden bereikt (of zijn overleden) en zijn niet meer in staat om die inspanningen te verrichten.
Zaterdag heeft de Vereniging 1e Poolse Pantserdivisie de organisatie op zich
genomen van een medaille-uitreiking op de Trip van Zoudtlandtkazenre.
Zeventig Poolse oud-strijders of hun weduwe krijgen een lintje van Het
Nationaal Comité 'Thank you Canada & Allied Forces'. Dat is een club onder
leiding van jhr. dr. P. Beelaerts van Blokland en met prins Bernhard als
beschermheer.
Stopa en Olejek vertellen dat ze uitgerekend in Polen (waar de medailles al
eerder zijn uitgereikt) hoorden van het fenomeen. "Dankzij onze goede
contacten met de KMA kunnen we weer gebruik maken van de Trip van
Zoudtlandtkazerne. Het is heel goed dat we zoveel ruimte en medewerking
krijgen van defensie, dat mag ook wel eens gezegd worden."
Zaterdag komen er allemaal Poolse oud-strijders of hun weduwen uit heel
Nederland naar Breda. De doelgroep is ongeveer 600 man groot, maar het gaat
om mensen op leeftijd die niet allemaal meer willen of kunnen komen. "We
hebben de lijst ook wat ingedikt en hielden 170 namen over. Daarvan komen er
dus 70", zeggen de twee bestuursleden. Ze willen met dit soort bijeenkomsten
en andere herdenkingen vooral ook tradities in stand houden, want Stopa en
Olejek realiseren zich ook goed dat het volgend jaar al 60 jaar geleden zal
zijn dat de Polen Breda bevrijdden. "En als wij er niets aan doen, doet
niemand het meer. Polen hebben nu eenmaal meer gevoel voor tradities dan
Nederlanders. Hier zie je dat veel minder. Het ligt er ook aan hoe je
opgevoed bent. In Polen worden ook jongeren meer bij tradities betrokken."
De vereniging is inmiddels een behoorlijke vraagbaak geworden voor veel Polen, niet alleen die al in Nederland wonen, maar ook voor jonge(re) Polen die in ons land komen werken. Dat wordt wat al te gek, het tijdsbeslag is te groot, vinden Adrian Stopa en Frans Olejek.
"We krijgen ook veel vragen van jonge Polen of wij weten waar ze ergens kunnen slapen of werk kunnen vinden. Het gaat ook om mensen die op zoek zijn naar hun vader of moeder en die verwijzen we naar het Generaal Maczekmuseum. Want we kunnen echt niet meer doen dan doorverwijzen en advies geven. Voor meer hebben we geen tijd." Stopa en Olejek (en hun medebestuursleden M. Mrozinski, B. Krzeszewski, C. Nowak, S. Szamrowicz, A. Kuijl en S. Kossakowski) beogen met hun vereniging ook een echte Poolse gemeenschap in Breda te hebben. "We zijn allemaal helemaal geïntegreerd. We willen meedraaien zoals het is, daar maken we geen probleem van. We hebben rechten maar ook plichten, dus vinden we dat we Nederlands moeten leren. Dat is bij andere culturen wel anders, maar bij ons niet." Maar soms willen ze ook onder elkaar zijn. Om tradities in ere te houden.De Vereniging 1e Poolse Pantserdivisie is onder meer te bereiken via de emailadressen a.stopa@casema.nl en f.olejek@wanadoo.nl
Artikel uit BN/DeStem
Door Peter de Leeuw
Donderdag 9 oktober 2003 - BREDA - Ruim 59 jaar nadat hun bommenwerper is neergeschoten boven het IJsselmeer, krijgen vijf Poolse militairen hun laatste rustplaats op het Pools Militair Ereveld aan de Ettensebaan in Breda.
De
stoffelijke resten van de militairen zijn onlangs geborgen uit het
IJsselmeer. De begrafenis is zaterdagmiddag 25 oktober. Daaraan gaat een
uitvaartmis in de Martinuskerk in Princenhage vooraf. Een delegatie uit
Polen, onder wie de minister van Oud-Strijders, de Poolse ambassadeur in
Nederland, J. Michalowski, en burgemeester C. Rutten van Breda wonen de
plechtigheid bij. De enige overlevende uit de Lancaster die op 13 juni 1944
door een Duits jachttoestel is neergehaald, B. Morski, komt voor de
begrafenis over uit de Verenigde Staten.
Breda, dat in oktober 1944 is bevrijd door de Eerste Poolse Pantserdivisie
onder bevel van generaal Stanislaw Maczek, kent sinds 1962 aan de
Ettensebaan het Pools Militair Ereveld, waar 157 Poolse militairen die
sneuvelden in de Tweede Wereldoorlog hun laatste rustplaats hebben. In 1994
is bevelvoerder Maczek aan de Ettensebaan ter aarde besteld. Hij overleed op
102-jarige leeftijd in het Schotse Edinburgh.
„De pantserdivisie kennen we in Breda allemaal“, zegt J. van Alphen van het
Generaal Maczek Museum in Breda. „Maar de Polen hadden ook nog dertien
squadrons gevechtsvliegtuigen. De Poolse regering in ballingschap liet die
vliegtuigen bouwen voor de strijd tegen de Duitsers. De Poolse vliegers
stonden onder rechtstreeks bevel van de Royal Air Force.“
De Lancaster DV286 met zijn zevenkoppige bemanning keerde op 13 juni 1944
terug van een nachtelijk bombardement op Gelsenkirchen toen de bommerwerper
boven het IJsselmeer werd neergeschoten door een Duits jachtvliegtuig.
Morski en F. Bladowski sprongen aan een parachute uit het vliegtuig. Morski
werd door vissers gered, overleefde de oorlog en vestigde zich in de
Verenigde Staten. Bladowski verdronk, spoelde aan op de oever van het
IJsselmeer en werd begraven in het Noord-Hollandse Wijdenes. In 1962 is hij
herbegraven op het Pools Militair Ereveld in Breda.
De stichting Aircraft Recovery Group uit Heemskerk is een aantal jaar
geleden de Lancaster DV286 op de bodem van het IJsselmeer op het spoor
gekomen. Duikers van die groep en de marine hebben de stoffelijke resten uit
het toestel onlangs geborgen. Het gaat om F. Rembecki, S. Miszturak, B.
Leppert, J. Feil en J. Bokros.
„We zijn volop bezig met de organisatie van de begrafenis, maar de
voorbereiding is nog niet helemaal klaar“, zegt woordvoerster M. Zdzienicka
van de Poolse ambassade in Den Haag. „We proberen er een begrafenis met
militaire eer van te maken, maar dienen ons aan de Nederlandse regels te
houden. In elk geval komt er een grote delegatie uit Polen naar Breda,
daaronder ook een militaire delegatie.“
Artikel uit BN/DeStem
59 jaar na crash een rustplaats

Maandag 27 oktober 2003 - BREDA -Een indrukwekkend schouwspel op het Pools Militair Ereveld aan de Ettensebaan in Breda. De nu 86-jarige Poolse luitenant-kolonel b.d. Boguslaw Morski was in de oorlogsjaren de enige overlevende van een crash van een Lancaster-bommenwerper, die vloog onder commando van Royal Air Force.
Het
toestel stortte na een confrontatie met een Duits jachtvliegtuig in de nacht
van 13 op 14 juni 1944 neer in het IJsselmeer. Pas vijf jaar na de vondst
van het vliegtuigwrak konden in augustus dit jaar de stoffelijke resten van
vijf mede-vliegeniers geborgen worden. Op het ereveld kregen de vijf Polen
zaterdag, 59 jaar na hun crash, alsnog een plechtige begrafenis waarbij
Morski, overgekomen uit Amerika, zijn kameraden eindelijk een laatste groet
kon brengen. Zes cadetten van de KMA lieten de kist met daarin de
stoffelijke resten van de vijf Poolse vliegeniers zakken, in het bijzijn van
de Poolse ambassadeur in Nederland J. Michalowski, bisschop Ernst en de
burgemeesters van Lelystad en Breda, C. Leeuwe en C. Rutten. De plechtigheid
ging hand in hand met de 59e herdenking van de bevrijding van Breda op 29
oktober 1944 door de Eerste Poolse Pantserdivisie. Breda: Ik zie ze wel, ik
zie de gezichten.
(Foto: Johan van Gurp)
Artikel uit BN/DeStem
Parkje rond Zwarte Madonna opgeknapt
Door Peter de Leeuw

Vrijdag 11 juli 2003 - BREDA - Het parkje rond de Poolse Kapel op de hoek van de Lovensdijkstraat en Wilhelminasingel in Breda ondergaat op het ogenblik een opknapbeurt. Of de kapel met een beeltenis van de Zwarte Madonna van Czestochowa een restauratie krijgt, blijft nog even de vraag.
Het
parkje maakt deel uit van de entree naar de stad. Daarom wil de gemeente het
een beter aanzien geven. Voor dat doel is onder meer een asfaltpad
verwijderd en zijn perken met fleurige bloemen ingezaaid. Ad Mommersteeg van
de firma Van Esch verwacht dat voor de bouwvakvakantie de grond in het park
is verzet. Daarna kan er weer gras worden gezaaid.
De bevolking van Breda heeft de kapel in 1954 geschonken aan de Poolse
gemeenschap in de stad. Die bestond toen voornamelijk uit oud-strijders van
de Eerste Poolse Pantserdivisie, die Breda in 1944 onder bevel van generaal
Stanislaw Maczek van de Duitse bezetting bevrijdde. Precies tien jaar na de
bevrijding toonden de Bredanaars hun dankbaarheid door de Polen een open
kapel te schenken.
De kapel is ontworpen door architectenbureau Siebers & Van Dael, de
zandstenen lijst is gemaakt door beeldhouwer Frans Verhaak en de icoon van
de Zwarte Madonna is van de hand van kunstenaar Jan Gladdines. De beeltenis
van Maria met kind is opgebouwd uit mozaïektegeltjes en ingelegd met
edelstenen en bladgoud. Onze-Lieve-Vrouwe van Czestochowa wordt vereerd in
de gelijknamige bedevaartsplaats in het zuiden van Polen.
Gladdines, die van 1949 tot 1982 docent was aan St.-Joost, en kunsthandelaar
Reny Jas hebben acht jaar geleden al eens vastgesteld dat de icoon in
slechte staat verkeert. "Die moet nog steeds hoognodig worden
gerestaureerd", zegt Piet Brouwers, bouwkundig medewerker van de gemeente.
"De kapel zelf is wel in orde."
Brouwers verricht op het ogenblik een haalbaarheidsstudie naar de
restauratie van de Zwarte Madonna. Hij hoopt die eind volgende maand klaar
te hebben. Het gemeentebestuur kan vervolgens bekijken of het geld over
heeft voor het herstel van het cadeau dat de Bredanaars bijna een halve eeuw
geleden hun Poolse bevrijders gaven.
(Foto Ingrid Bertens)
| Laatst bijgewerkt 31-12-2008 |
|